- Periyodik kontrolde ya da sabit sistem alarmında sızıntı bulunduğunda iş, kaçağın yerinin belirlenmesiyle bitmez; onarım, tekrar kontrol ve kayıt gelir.
- Sıra şöyledir: sızıntının işletmeciye bildirilmesi, onarım, onarımın tekrar kontrolle doğrulanması, gerekiyorsa gaz ilavesi ve her adımın EKOMVET'e işlenmesi.
- Kaçak yeri onarılmadan gaz ilave etmek sorunu çözmez; ilave edilen gaz da kayda geçmelidir.
- Onarım ve kontrol MYK belgeli teknik personel tarafından yapılır ve EKOMVET'te onaylanır.
Periyodik sızıntı kontrolünde dedektör bir bağlantı noktasında tepki verdi ya da sabit tespit sistemi alarm üretti. Sahada en sık görülen tepki, eksilen gazı tamamlayıp sistemi çalıştırmaya devam etmektir. Bu hem kaçağı sürdürür hem de kayıtta açık bırakır.
Bu yazıda sızıntı bulunduktan sonraki doğru sırayı anlatıyoruz: kime haber verilir, onarım nasıl doğrulanır, gaz ilavesi ne zaman yapılır ve hangi adımlar EKOMVET'e işlenir. Eşiklerin ve periyotların ayrıntısı için ilgili rehberlerimize bağlantı veriyoruz.
Sızıntı bulunduğunda ilk ne yapılır?
Sızıntının yeri ve büyüklüğü kayda geçirilir ve işletmeciye bildirilir. Kaçak güvenlik riski oluşturuyorsa ekipman güvenli duruma alınır. Onarım kararı işletmecinindir; servis firması bulguyu ve onarım önerisini sunar.
Kontrolü yapan teknik personel, sızıntının hangi bileşende olduğunu (bağlantı, vana, kaynak, eşanjör, kompresör çevresi) ve dedektör okumasını not eder. Bu not, hem onarımın kapsamını belirler hem de kayıt defterindeki faaliyetin dayanağı olur.
Erdinç Klima'nın uygulamasında tespit edilen kaçak müşteriye bildirilir, talep hâlinde onarım teklifi verilir ve onay sonrasında onarım yapılır. Böylece işletmeci, neyin neden yapıldığını bilerek karar verir.
Makine dairesinde alarm çalıyorsa önce insan güvenliği: odaya solunum cihazı olmadan girilmez, havalandırmanın çalıştığı doğrulanır.
Sızıntıdan sonraki doğru sıra nedir?
Bildirim, onarım, onarımın tekrar kontrolle doğrulanması, gerekiyorsa gaz ilavesi ve kayıt. Gaz ilavesi onarımdan önce değil sonra yapılır; aksi hâlde eklenen gaz da aynı noktadan kaçar.
ÇİZİMİ YATAY KAYDIRIN →
- 1Bildirim — sızıntının yeri ve büyüklüğü kayda geçer, işletmeciye bildirilir; güvenlik riski varsa ekipman güvenli duruma alınır
- 2Onarım ve tekrar kontrol — kaçak giderilir, onarım tekrar kontrolle doğrulanır; doğrulanmadan gaz eklenmez
- 3Gaz ilavesi ve kayıt — eklenen gaz tartılarak kg olarak yazılır; onarım, geri kazanım, ilave ve tekrar kontrol EKOMVET'e ayrı faaliyetler olarak işlenir
- Bildirim. Sızıntının yeri, bileşeni ve dedektör bulgusu işletmeciye yazılı olarak bildirilir.
- Onarım. Kaçak noktası onarılır: bağlantı sıkılır ya da yenilenir, conta veya vana değiştirilir, gerekiyorsa kaynak yapılır. Onarım sırasında devreden alınan gaz geri kazanılır.
- Tekrar kontrol. Onarılan nokta ve çevresi kalibrasyonlu dedektörle yeniden kontrol edilir; gerekiyorsa basınç ve vakum testi yapılır.
- Gaz ilavesi. Kaçak giderildikten sonra eksilen gaz, üretici etiketindeki şarj miktarına göre tamamlanır; ilave edilen miktar tartılarak kaydedilir.
- Kayıt. Onarım, geri kazanılan ve ilave edilen gaz ile tekrar kontrol EKOMVET'e faaliyet olarak işlenir ve teknik personel tarafından onaylanır.
Neden onarımdan önce gaz ilave edilmemelidir?
Çünkü kaçak noktası açık kaldığı sürece eklenen gaz da atmosfere gider. Sistem kısa süre normal çalışıyor gibi görünür, ama kayıp devam eder; hem çevresel etki büyür hem de kayıt defterinde açıklanamayan gaz hareketleri birikir.
Kayıt defterinde her ekipman için eklenen ve geri kazanılan gaz miktarı tutulur. Sık sık gaz ilavesi yapılan bir cihaz, denetimde dikkat çeken bir işarettir: ya kaçak bulunamamıştır ya da onarılmamıştır.
Bu nedenle gaz ilavesi, onarım ve tekrar kontrolden sonra gelir ve miktarı tartılarak kaydedilir. Gaz türü değiştiriliyorsa ekipmanın CO₂ eşdeğeri yeniden hesaplanır; sınıfı değişebilir.
Gaz türü ya da şarj miktarı değiştiğinde ekipmanın yeni sınıfını ve kontrol periyodunu hesaplayın.
Sızıntı ve onarım EKOMVET'e nasıl işlenir?
Her müdahale ayrı bir faaliyet olarak bildirilir: onarım, gaz geri kazanımı, gaz ilavesi ve tekrar kontrol. Bildirimi işletmeci ya da ekipman sorumlusu girer, işi yapan MYK belgeli teknik personel onaylar. Onaylanmamış faaliyet geçerli sayılmaz.
| Faaliyet | Kayda geçen bilgi | Kim girer / onaylar |
|---|---|---|
| Sızıntı kontrolü | Tarih, bulgu, kaçak noktası | İşletmeci girer, teknik personel onaylar |
| Onarım | Onarılan bileşen, yapılan iş | İşletmeci girer, teknik personel onaylar |
| Geri kazanım | Devreden alınan gaz miktarı (kg) | İşletmeci girer, teknik personel onaylar |
| Gaz ilavesi | Eklenen gaz türü ve miktarı (kg) | İşletmeci girer, teknik personel onaylar |
| Tekrar kontrol | Onarımın sızdırmazlığının doğrulanması | İşletmeci girer, teknik personel onaylar |
Teknik servis firması faaliyet bildirimi yapamaz; bildirimi işletmeci veya atadığı ekipman sorumlusu yapar.
Kayıt defterinin bu biçimde tutulması, denetimde sızıntının bulunduğunu, giderildiğini ve doğrulandığını tek bakışta gösterir.
Sızıntı sonrasında en sık yapılan hatalar nelerdir?
Onarım yapmadan gaz ilave etmek, onarımı tekrar kontrolle doğrulamamak, ilave edilen gazı tartmadan tahmini yazmak, faaliyetleri EKOMVET'e işlememek ya da onaya düşürmemek ve tekrarlayan kaçağın kök nedenini araştırmamak.
- Önce gaz: kaçak açıkken yapılan gaz ilavesi kaybı sürdürür ve kayıtta açıklanamayan hareket bırakır.
- Doğrulamasız onarım: onarımın ardından tekrar kontrol yapılmazsa kaçağın giderildiği gösterilemez.
- Tahmini miktar: ilave ve geri kazanılan gaz tartılarak kaydedilmelidir.
- Onaysız kayıt: teknik personelin onaylamadığı faaliyet kayıt defterinde görünür ama yapılmamış sayılır.
- Tekrarlayan kaçak: aynı cihazda sık sızıntı titreşim, yanlış montaj ya da yorulmuş bir bileşene işaret eder; yalnızca noktayı değil nedeni çözün.
Onarımdan sonra bir sonraki kontrol ne zaman yapılır?
Onarımın tekrar kontrolle doğrulanmasının ardından ekipman, CO₂ eşdeğeri sınıfına göre normal periyoduna döner: 5–50 ton arası 12 ayda bir, 50–500 ton arası 6 ayda bir. Sabit tespit sistemi kuruluysa bu aralıklar iki katına çıkar.
Bir sonraki kontrol tarihi kayıt defterine yazılır ve uyum takvimine eklenir. Sabit tespit sistemi olan tesislerde onarımdan sonra sistemin o noktadaki okuması da izlenir; okuma yeniden yükseliyorsa kaçak tamamen giderilmemiştir.
Kontrol tarihlerini ve diğer F-Gaz rutinlerini tek tabloda topladık.
Sızıntı tespiti ve onarımını birlikte planlayalım
Periyodik sızıntı kontrolünü, onarımı, tekrar kontrolü ve EKOMVET kaydını F-Gaz belgeli teknik ekibimizle tek akışta yürütüyoruz.
Telefon ve WhatsApp üzerinden ön danışmanlık ücretsizdir; saha ziyareti ücretlidir.
2004'ten beri · 30+ tesiste F-Gaz kontrolü · F-Gaz belgeli teknik ekip · Rittal Servis Partneri
Sızıntı sonrası yapılacaklar hakkında sık sorulanlar
Sızıntı bulunduktan sonraki sürece dair en çok sorulan beş soru ve kısa cevapları.
