Anadolu Yakası'ndaki tesislerde kullanılan pano klimaları soğutucu akışkan (F-Gaz) içerir ve yürürlükteki Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik (15 Ekim 2024, 32693 sayılı Resmî Gazete) kapsamındadır. Operatörün üç yükümlülüğü vardır: periyodik sızıntı kontrolü, EKOMVET kaydı ve yetkili personelle çalışma. Erdinç Klima, Ataşehir merkezinden Kadıköy, Üsküdar, Kartal ve Anadolu Yakası OSB'lerine 30 dakikada saha ekibi ulaştırır.
Bir üretim tesisinde elektrik panosu aşırı ısındığında üretim durur. Pano klimaları tam da bunu önlemek için otomasyon, MCC ve güç dağıtım panolarının iç sıcaklığını kapalı devre olarak kontrol eder. Ancak bu cihazlar soğutucu akışkan içerdiği için, bugün yalnızca teknik bir bakım konusu değil; aynı zamanda yasal bir uyum konusudur. Bu yazıda Anadolu Yakası'ndaki pano kliması operatörlerinin yükümlülüklerini, CO₂ eşdeğeri hesabını ve doğru servis firmasını nasıl seçeceğinizi açıklıyoruz.
Pano Kliması ve F-Gaz İlişkisi
Pano klimaları kapalı devrede soğutucu gaz (F-Gaz) ile çalışır. Florlu sera gazları, karbondioksite kıyasla yüzlerce ila binlerce kat daha güçlü sera etkisi yarattığı için bu gazları içeren sistemler yönetmelikle denetim altına alınmıştır. Pano kliması etiketinde "R-" ile başlayan bir gaz kodu (örneğin R-410A, R-134a, R-407C) görüyorsanız, cihazınız büyük olasılıkla F-Gaz kapsamındadır.
Yürürlükteki Mevzuat: 32693 Sayılı Yönetmelik
Türkiye'de F-Gaz yönetimi, 15 Ekim 2024 tarihli ve 32693 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik ile düzenlenir. Bu yönetmelik, daha önce yürürlükte olan 29 Haziran 2022 tarihli düzenlemeyi yürürlükten kaldırmıştır ve AB 517/2014 ile 7 Şubat 2024 tarihli AB 2024/573 sayılı Tüzükler dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Operatörün, yani cihazı işleten tesisin üç temel yükümlülüğü vardır:
- Periyodik sızıntı kontrolü — yetkili personel tarafından düzenli denetim.
- EKOMVET kaydı — soğutma cihazlarının Çevre Bakanlığı veri tabanına bildirilmesi.
- Yetkili personelle çalışma — müdahalenin belgeli teknisyenlerce yapılması.
CO₂ Eşdeğeri Hesabı ve Kontrol Periyotları
Bir sistemin kontrol periyodu, içerdiği gazın küresel ısınma potansiyeline (GWP) ve toplam dolum miktarına bağlıdır. Hesap basittir:
Pano klimalarında yaygın gazların GWP değerleri farklıdır: R-410A için yaklaşık 2088, R-404A için 3922, daha çevreci R-32 için 675. Hesaplanan CO₂ eşdeğerine göre yönetmeliğin Madde 12'sinde belirlenen sızıntı kontrol periyotları şöyledir:
| CO₂ Eşdeğeri | Sensörsüz Kontrol | Sızıntı Tespit Sistemi Kuruluysa |
|---|---|---|
| 5 – 50 ton | 12 ayda en az 1 | 24 ayda en az 1 |
| 50 – 500 ton | 6 ayda en az 1 | 12 ayda en az 1 |
| 500 ton ve üzeri | Sızıntı tespit sistemi zorunlu | 6 ayda en az 1 |
Not: 10 ton CO₂ eşdeğeri altında olan, hermetik olarak sızdırmazlığı sağlanmış ve bu şekilde etiketlenmiş ekipman, yönetmeliğe göre sızıntı kontrolüne tabi değildir. Sisteminizin tam değerini ve hangi gruba girdiğini saha ekibimiz panonuzdaki gaz tipi ve dolum miktarına göre yerinde belirler.
Kontrolü Kim Yapabilir?
F-Gaz mevzuatının en çok gözden kaçan yönü, kontrolü kimin yapabileceğidir. Bu, fiyat ya da hız meselesi değil; yasal geçerlilik meselesidir.
Sektörel Uygulama Örnekleri
F-Gaz uyumu soyut bir konu değil; Türkiye'nin farklı sektörlerinden tesis yöneticileriyle bu süreci birlikte yürütüyoruz. KVKK ve gizlilik ilkelerimiz gereği firma isimlerini paylaşmıyor, yalnızca sektör ve ölçek bilgisini veriyoruz:
Bugüne kadar 25'i aşkın sektör lideri tesiste, 30'dan fazla işletmede ve 800'ü aşkın ekipmanda F-Gaz kontrolü gerçekleştirdik.
En Sık Yapılan 4 Hata
"Bizde sadece klima var, F-Gaz değil sanmıştık."
R-410A, R-134a, R-32 gibi tüm modern soğutma gazları F-Gaz kategorisindedir. Etikette "R-" ile başlayan kod varsa kapsamdasınız.
CO₂ eşdeğeri hesabını gözden geçirmemek
Hesap yapılmadan "eşiğin altındayız" varsayımı, denetimde kümülatif yükümlülük olarak geri döner.
Servis firmasının belgesini sorgulamamak
TSE 13905 ve MYK belgesi olmayan firmanın kontrolü EKOMVET'e geçerli yansımaz. Ücret ödenir ama yükümlülük yerine gelmez.
Kontrol periyodunu takvimlendirmemek
Periyodu geçen kontrol "geciken kontrol" sayılır. Hatırlatmayı takvime bağlamak en güvenli yöntemdir.
Anadolu Yakası'nda Erdinç Klima
2004'ten bu yana Ataşehir merkezli çalışıyoruz. Kadıköy, Üsküdar, Kartal ve Anadolu Yakası organize sanayi bölgelerine 30 dakika içinde saha ekibi ulaştırıyoruz; acil F-Gaz taleplerine ortalama 48 saat içinde müdahale ediyoruz. Sızıntı kontrolü, EKOMVET kaydı ve raporlamanın tamamını tek elden yürütürüz. Sızıntı kontrolünde kaçak tespit edilirse durumu doğrudan tesise bildiririz; onarım kararı operatöre aittir, talep edilirse teklif sunulur ve onay sonrası kaçak giderme tarafımızdan yapılır. Amacımız korkutmak değil, doğru kararı vermeniz için net bilgi sunmaktır.
Sık Sorulan Sorular
Anadolu Yakası'ndaki tesisime ne kadar sürede gelirsiniz?
Pano klimam ne sıklıkla kontrol edilmeli?
Kontrolü kim yapabilir?
EKOMVET kaydını da siz mi yapıyorsunuz?
Kaçak çıkarsa onarım zorunlu mu?
Anadolu Yakası tesisiniz için F-Gaz uygunluk kontrolü
Pano klimalarınızın yasal durumunu birlikte inceleyelim. Bağlayıcı değildir.
WhatsApp ile Yazın +90 216 344 48 19
